Kronika wczoraj i dzisiaj

Kronika wczoraj i dzisiaj

Kilka lat temu, na paryskiej konferencji naukowej, wielkie zaskoczenie wywołała polska badaczka. Wskazała na nowoczesność metod pracy Jana Długosza: ruchomą kartotekę z wypisami, ułożonymi chronologicznie – system całkiem nowożytny, niemający odpowiednika w średniowiecznej Europie. Więcej: Długosz zachęcał współczesnych i potomnych do poprawiania jego dzieł.

DETAIL

Ślepy Maks

W święto zakochanych 1929 r. amerykańskie media żyły tylko jednym wydarzeniem. Tego dnia chicagowscy policjanci z zimną krwią zabili siedmiu nieuzbrojonych członków gangu North Side. W rzeczywistości sprawcami byli ludzie Ala Capone’a. Chcąc wyeliminować z półświatka swoich głównych rywali, przygotowali na nich zasadzkę. Przestępcy z North Side posłusznie oddali broń gangsterom przebranym w mundury stróżów prawa, po czym ustawili się na ich prośbę pod ścianą… Chwilę potem padła seria z karabinów maszynowych.

DETAIL

Podwójnie złota Halina

W historii ludzkości Igrzyska Olimpijskie odgrywały bardzo ważną rolę. Początki tradycji Igrzysk owiane są tajemnicą. Pierwszy opis pojawia się w „Iliadzie” Homera i już tam wspomniane jest, że to tradycja dawna. Olimpiady przysłużyły się rozwojowi idei pacyfizmu, bowiem na ich czas zaprzestawano prowadzenia wojen. Występy na Igrzyskach w barwach narodowych stawały się okazją do wzmacniania postaw patriotycznych, a ich zwycięzcy bohaterami na miarę antycznych herosów.

DETAIL

„Życie seksualne dzikich” i inne

Nowożytny ideał miejsca pracy uczonego zawierał trzy rzeczy: gabinet, bibliotekę i ogród. Zapomina się o tym ostatnim, a przecież był w każdej rezydencji szlacheckiej, nie tylko jako przestrzeń gospodarcza lub imprezowa. Był też cząstką przyrody, mikrokosmosem.

DETAIL

Uprowadzeni

Gdy ucichły strzały zwiastujące zakończenie wojny, rozpoczęły się poszukiwania zaginionych bliskich i tragiczny czas niewoli. Tysiące rodziców na zawsze straciło swoje dzieci.

DETAIL

Transatlantyki na służbie

Niewielki dostęp do morza, jaki posiadała II RP, nie dawał realnych możliwości, aby odbudowujące się dopiero państwo mogło stać się morską potęgą. Jednak już pod koniec lat 30-tych Polacy mogli się poszczycić całkiem pokaźną flotą handlową i kilkoma luksusowymi statkami pasażerskimi. Po wybuchu II wojny światowej polskie transatlantyki zaczęły pełnić służbę wojskową.

DETAIL

Genialny profesor Ulam

Zrzucenie bomb atomowych na Hiroszimę i Nagasaki stanowiło preludium wyścigu nuklearnego pomiędzy Stanami Zjednoczonymi i Związkiem Radzieckim. Sowietom udało się dogonić swoich ideologicznych wrogów dopiero 4 lata później, gdy 29 sierpnia 1949 r. przeprowadzili pierwszy udany test broni nuklearnej. Jednak Amerykanie nie zamierzali spoczywać na laurach, prowadząc coraz intensywniejsze badania nad atomem.

DETAIL

W niewoli u Andersa

Wraz z zaistnieniem w Polsce systemu komunistycznego, rozpoczęto kampanię oczerniającą oficerów 2 Korpusu Polskiego. Kulminacją tych działań było pozbawianie we wrześniu 1946 r. 70 z nich obywatelstwa polskiego.

DETAIL

(Nie)elegancja-Francja

„Bo Paryż częstą mody odmianą się chlubi, A co Francuz wymyśli, to Polak polubi”. To jedna z często powtarzanych fraz z „Pana Tadeusza”. Tę i inne lektury uczniowie opanowują przed maturą. Czasem podobny egzamin dojrzałości zdaje naród, a zwłaszcza jego elity.

DETAIL

Nie ma róży bez ognia

„To tylko preludium – tam, gdzie pali się książki, w końcu pali się też ludzi”.

Powyższy bon mot poety Heinricha Heinego z 1820 r. doskonale oddawał nastroje w nazistowskich Niemczech oraz to, co wkrótce miało nastąpić w hitlerowskich obozach koncentracyjnych.

DETAIL