+
-

Pobierz z Google Play

Upadły bohater

Upadły bohater

„20 kwietnia 1953 r. zostałem skazany (…) na karę śmierci. 20 czerwca 1953 r. Sąd Rejonowy zmienił mi wyrok na karę dożywotniego więzienia. (…) W 1957 r. na mocy amnestii zostałem zwolniony. (…) Oświadczam, że jestem jedynym żyjącym świadkiem haniebnego czynu zdradzenia Kazimierza Kamieńskiego ps. Huzar. To co wyżej opisałem niechaj będzie ‘Testamentem’ dla historii bohaterskich dziejów tego Wielkiego Polaka”.

Pisał w swoim testamencie Jan Warpechowski - współpracownik „Huzara”.

To miała być jedna z największych akcji Armii Krajowej przeciwko Sowietom. W nocy z 20 na 21 maja 1945 r. oddział pod dowództwem ppor. Edwarda Wasilewskiego ps. Wichura przeprowadził atak na obóz NKWD w Rembertowie. Więziono tam polskich żołnierzy uznanych przez komunistów za zagrożenie dla nowego ustroju. Operacja zakończyła się sukcesem – akowcom udało się uwolnić ponad 500 osób.

W trwającej 20 minut akcji, oddział Wasilewskiego zabił ok. 60 sowieckich żołnierzy przy stratach własnych wynoszących zaledwie 3 ludzi. Niestety dzięki rozesłanym listom gończym enkawudziści złapali ok. 200 wyswobodzonych osób. Po zakończeniu operacji AK część więźniów obozu rozstrzelano, a 4 lipca 1945 r. 1100 osadzonych wywieziono do więzienia w Rawiczu.

W nowych warunkach politycznych ppor. Wasilewski zaprzepaścił szansę na zapisanie się w pamięci potomnych jako bohater wojenny. Rozpoczął najbardziej haniebny epizod w swoim życiu. W 1950 r. zgodził się zostać agentem bezpieki. W zamian komuniści spełnili jedno z jego marzeń i przyznali mu stanowisko dziennikarza w redakcji czasopisma „Wola Ludu”. W ramach tajnej akcji UB pomógł w ujęciu byłych akowców, rozpracowując m.in. Kazimierza Kamieńskiego „Huzara”. Z czasem zaczął składać doniesienia na swoich dawnych przełożonych i towarzyszy broni.

22 sierpnia 1968 r. zdrajca „Huzara” poniósł tragiczną śmierć, wypadając przez okno. Do dziś nie wiadomo, czy było to samobójstwo.

CHCESZ OBEJRZEĆ I POSŁUCHAĆ? POBIERZ APLIKACJĘ hist.ly

Narodowe Centrum Kultury
Muzeum Narodowe w Krakowie
Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą
Instytut Badań Edukacyjnych
Instrytut Pamięci Narodowej
Transition Technologies
Megmar
Fundacja Sunduk
Fundacja Wizja
Oglądaj i słuchaj za darmo i bez reklam w aplikacji hist.ly!

Patronaty honorowe:

Narodowe Centrum Kultury
Instytut Pamięci Narodowej
Muzeum Narodowe w Krakowie
Instytut Badań Edukacyjnych
Megmar
Transition Technologies
Fundacja Wizja
Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą
Pobierz z Google Play
Hist.ly Edukacja Android
Tomasz Sałaciński http://schema.org/Male Poland tomasz.salacinski@hist.ly
Fundacja Wizja Odkryta 29B m. 29, 03-140 Warszawa, Polska fundacja@fundacjawizja.pl
Łukasz Woźniakowski http://schema.org/Male Poland lukasz.wozniakowski@hist.ly
Fundacja Wizja Odkryta 29B m. 29, 03-140 Warszawa, Polska fundacja@fundacjawizja.pl