+
-

Pobierz z Google Play

(Nie)elegancja-Francja

(Nie)elegancja-Francja

„Bo Paryż częstą mody odmianą się chlubi, A co Francuz wymyśli, to Polak polubi”.

To jedna z często powtarzanych fraz z „Pana Tadeusza”. Tę i inne lektury uczniowie opanowują przed maturą. Czasem podobny egzamin dojrzałości zdaje naród, a zwłaszcza jego elity.

Przykład pozytywny to wydarzenia po śmierci Zygmunta Augusta – ostatniego męskiego dynasty jagiellońskiego – w 1572 roku. Miał trzy żony, ale potomstwa żadnego. Jego wielkim sukcesem była unia realna, tzw. lubelska, w 1569 roku. Wtedy połączono w Rzeczpospolitą Królestwo Polskie i Wielkie Księstwo Litewskie. Ale brak następcy zagrażał unii, nieprzygotowanej na taki scenariusz. Mimo to trzymająca ster władzy szlachta dobrze przeszła próbę, tworząc nowy ustrój. Ustanowiono m.in., że władcę wybierać mogą wszyscy członkowie stanu szlacheckiego, którzy przybędą na elekcję. Stąd nazwano ją wolną, bo wcześniej prawo głosu mieli tylko członkowie sejmu.

We wsi Kamień pod Warszawą, 11 maja 1573 roku, w pierwszej i największej w dziejach Rzeczypospolitej wolnej elekcji, wybrano francuskiego księcia Henryka Walezego, brata króla Francji Karola IX. Ale już w następnym roku wspomniany Karol zmarł, nie dożywszy nawet 24 lat. Henryk wolał panować z bożej łaski we Francji, niż z wyboru narodu szlacheckiego w Rzeczypospolitej. Uciekł z Krakowa, przez Italię, do swojej ojczyzny. „Do tanga trzeba dwojga” – Henryk odtrącił Rzeczpospolitą, ale ta poradziła sobie znakomicie, wybierając Stefana Batorego, który – obok wielu zalet – na pewno „wyjechał do pracy nie znając języka”.

CHCESZ OBEJRZEĆ I POSŁUCHAĆ? POBIERZ APLIKACJĘ hist.ly

Narodowe Centrum Kultury
Muzeum Narodowe w Krakowie
Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą
Instytut Badań Edukacyjnych
Instrytut Pamięci Narodowej
Transition Technologies
Megmar
Fundacja Sunduk
Fundacja Wizja
Oglądaj i słuchaj za darmo i bez reklam w aplikacji hist.ly!

Patronaty honorowe:

Narodowe Centrum Kultury
Instytut Pamięci Narodowej
Muzeum Narodowe w Krakowie
Instytut Badań Edukacyjnych
Megmar
Transition Technologies
Fundacja Wizja
Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą
Pobierz z Google Play
Hist.ly Edukacja Android
Tomasz Sałaciński http://schema.org/Male Poland tomasz.salacinski@hist.ly
Fundacja Wizja Odkryta 29B m. 29, 03-140 Warszawa, Polska fundacja@fundacjawizja.pl
Łukasz Woźniakowski http://schema.org/Male Poland lukasz.wozniakowski@hist.ly
Fundacja Wizja Odkryta 29B m. 29, 03-140 Warszawa, Polska fundacja@fundacjawizja.pl