+
-

Pobierz z Google Play

Królik po krakowsku

Królik po krakowsku

Dzisiejsi Polacy nie rozumieją tzw. testamentu Bolesława Krzywoustego z 1138 r. Jak można podzielić kraj, doprowadzając do niemal dwustu lat rozbicia dzielnicowego? Ale sprawa jest najprostszą z możliwych, jeśli zna się sposób myślenia ówczesnych ludzi. Wtedy, odwrotnie niż dziś, państwo było patrimonium, własnością rodu, pojęciem ze sfery prawa prywatnego, a nie publiczno-prawnej. Pozbawić syna zmarłego władcy należnego mu spadku (własnej dzielnicy) byłoby skandalem i zaprzeczeniem odwiecznych zwyczajów. Mimo to kolejni Piastowie starali się zjednoczyć monarchię Bolesławów Chrobrego, Śmiałego i Krzywoustego.

Udało się to Władysławowi Łokietkowi, który koronował się w 1320 roku. Sprawa była delikatna. Prawa do korony mieli Luksemburgowie – sojusznicy papieża, od niedawna rządzący w Czechach po wygaśnięciu rodzimej dynastii Przemyślidów. Przedostatniego władcę z rodu Przemysła, Wacława II, koronowano na króla Polski w 1300 r., za zgodą cesarza i samych Polaków pragnących zjednoczenia kraju, choć przy sprzeciwie papieża. Łokietkowi papiestwo było przychylne, ponieważ zaproponował zmianę naliczania podatku kościelnego na bardziej korzystną dla Rzymu. Papież wydał salomonowy wyrok: swoje prawa zachować, cudzych nie naruszyć. Dlatego Łokietka koronowano w Krakowie, a nie w Gnieźnie. Długo nieprzychylni mu władcy nazywali go królikiem krakowskim. Tak też mówili o jego synu Kazimierzu, którego koronowano w Krakowie 25 kwietnia 1333. Ten władca ostatecznie załatwił sprawę korony, wypłacając ogromną kwotę w srebrnych monetach Karolowi IV Luksemburgowi. Dodajmy, że już współcześni nazywali Kazimierza „wielkim” z powodu jego wzrostu. Dopiero późniejsi potomni tłumaczyli ów przydomek jako uznanie jego osiągnięć.

CHCESZ OBEJRZEĆ I POSŁUCHAĆ? POBIERZ APLIKACJĘ hist.ly

Narodowe Centrum Kultury
Muzeum Narodowe w Krakowie
Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą
Instytut Badań Edukacyjnych
Instrytut Pamięci Narodowej
Transition Technologies
Megmar
Fundacja Sunduk
Fundacja Wizja
Oglądaj i słuchaj za darmo i bez reklam w aplikacji hist.ly!

Patronaty honorowe:

Narodowe Centrum Kultury
Instytut Pamięci Narodowej
Muzeum Narodowe w Krakowie
Instytut Badań Edukacyjnych
Megmar
Transition Technologies
Fundacja Wizja
Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą
Pobierz z Google Play
Hist.ly Edukacja Android
Tomasz Sałaciński http://schema.org/Male Poland tomasz.salacinski@hist.ly
Fundacja Wizja Odkryta 29B m. 29, 03-140 Warszawa, Polska fundacja@fundacjawizja.pl
Łukasz Woźniakowski http://schema.org/Male Poland lukasz.wozniakowski@hist.ly
Fundacja Wizja Odkryta 29B m. 29, 03-140 Warszawa, Polska fundacja@fundacjawizja.pl